Key takeaway
Healthspan และ Lifespan คือแนวคิดการมีอายุยืนควบคู่ไปกับการมีคุณภาพชีวิตที่ดี โดย Lifespan คือจำนวนปีที่เรามีชีวิตอยู่ทั้งหมด ขณะที่ Healthspan คือช่วงเวลาของชีวิตที่เรายังคงแข็งแรง ปราศจากโรคเรื้อรังรุนแรง และสามารถใช้ชีวิตได้อย่างอิสระ โดยเป้าหมายที่แท้จริงของศาสตร์ Longevity คือการทำให้ Healthspan ใกล้เคียงกับ Lifespan มากที่สุด เพื่อให้การใช้ชีวิตของเรามีคุณภาพ ควบคู่ไปกับอายุขัยโดยรวม
Table of Content
● Lifespan คืออะไร ?
○ ปัจจัยที่มีผลต่อ Lifespan
○ ข้อจำกัดของการมองแค่ Lifespan
● Healthspan คืออะไร ?
○ ทำไม Healthspan สำคัญกว่าการมีอายุยืนจริงหรือไม่ ?
○ Healthspan เชื่อมโยงกับแนวคิด Longevity อย่างไร ?
● Longevity คืออะไร ? ในมุมสุขภาพสมัยใหม่
○ Longevity ไม่ใช่แค่ Anti-aging
○ เสาหลักของ Longevity
● วิธีเพิ่ม Healthspan ให้ยืนยาวอย่างมีคุณภาพ
○ ควบคุมโรคเมตาบอลิกตั้งแต่เนิ่น ๆ
○ รักษามวลกล้ามเนื้อ
○ ดูแลสมองและสุขภาพจิต
○ วางแผนสุขภาพระยะยาว
● คำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับ Healthspan Lifespan และ Longevity (FAQs)
○ Q : Healthspan คืออะไร แตกต่างจาก Lifespan อย่างไร ?
○ Q : Healthspan สำคัญกว่าการมีอายุยืนจริงหรือไม่ ?
○ Q : อาหารแบบไหน ส่งเสริม Longevity มากที่สุด ?
หลายคนปรารถนาที่จะมีอายุยืนยาว แต่กลับมองข้ามประเด็นที่ช่วยให้มีอายุยืนอย่างมีคุณภาพไป เพราะหากช่วงปีสุดท้ายของชีวิตต้องอยู่กับโรคเรื้อรังหรือภาวะพึ่งพิง ย่อมเป็นสิ่งที่ไม่มีใครต้องการให้เกิดขึ้นอย่างแน่นอน
ปัจจุบันคำว่า Healthspan และ Lifespan จึงได้รับการพูดถึงในวงการสุขภาพและศาสตร์ด้าน Longevity กันมากขึ้น เพื่อกระตุ้นให้ตระหนักถึงคุณภาพชีวิตมากกว่าตัวเลขของอายุ ซึ่งเราจะพาไปทำความเข้าใจถึงความหมายของทั้ง Healthspan และ Lifespan ว่าสอดคล้องกับการมีชีวิตที่ยืนยาวอย่างมีสุขภาพดีอย่างไร
Lifespan คืออะไร ?
หากพูดให้เข้าใจง่ายที่สุด Lifespan คืออายุขัยรวม นับตั้งแต่วันที่เราลืมตาดูโลกจนถึงวันที่เราจากไป ซึ่งเป็นตัวเลขเชิงสถิติที่บอกระยะเวลาการมีชีวิตอยู่ทั้งหมด โดยมัก จะแสดงผลเป็นค่าเฉลี่ย เช่น อายุเฉลี่ยของคนไทยในปัจจุบันอยู่ที่ประมาณ 75-80 ปี ซึ่งตัวเลขนี้เพิ่มสูงขึ้นเรื่อย ๆ เมื่อเทียบกับในอดีต
ปัจจัยที่มีผลต่อ Lifespan
การที่ใครคนหนึ่งจะมีอายุยืนยาวถึง 90 หรือ 100 ปีนั้น ประกอบด้วยปัจจัยหลายประการ ดังนี้
● พันธุกรรม มีส่วนสำคัญในการกำหนดพื้นฐานความแข็งแรงและการต้านทานโรคบางชนิด
● การเข้าถึงระบบสาธารณสุข เพื่อรับการรักษาที่รวดเร็วและได้รับยาที่มีประสิทธิภาพ ช่วยยืดชีวิตผู้ป่วยได้นานขึ้น
● สภาพแวดล้อมและเศรษฐกิจ ความเป็นอยู่ที่ดี รับประทานอาหารที่สะอาด และมีความปลอดภัยในชีวิต ซึ่งมีส่วนช่วยลดอัตราการเสียชีวิตก่อนวัยอันควร
● โรคเรื้อรัง เช่น เบาหวาน ความดันโลหิตสูง และโรคหัวใจ แม้โรคเหล่านี้จะรักษาไม่หายขาด แต่หากควบคุมอาการได้ดีก็จะช่วยยืด Lifespan ออกไปได้ และสามารถรอวิวัฒนาการทางการแพทย์และสุขอนามัยที่ดีขึ้นในอนาคต
ข้อจำกัดของการมองแค่ Lifespan
ความจริงที่น่าตกใจคือ แม้ว่า Lifespan ของคนจะยาวขึ้น แต่คนเรามักใช้เวลาในช่วง 10-20 ปีสุดท้ายของชีวิตไปกับการเจ็บป่วย ทำให้คนที่มีอายุยืนต้องอยู่กับคุณภาพชีวิตที่ต่ำ ไม่สามารถขยับร่างกายได้อย่างที่ใจต้องการ แถมยังต้องมีคนคอยดูแลตลอด 24 ชั่วโมง นี่คือช่องว่างที่ทำให้เราต้องหันมาให้ความสำคัญกับคำว่า Healthspan มากขึ้น
Healthspan คืออะไร ?
Healthspan คือช่วงเวลาของชีวิตที่ร่างกายและสมองยังคงทำงานได้อย่างมีประสิทธิภาพ สามารถใช้ชีวิตได้อย่างอิสระ ทำกิจกรรมที่รักได้ตามปกติ ที่สำคัญคือปราศจากโรคเรื้อรังรุนแรง หรือความเสื่อมโทรมที่ขัดขวางการใช้ชีวิตประจำวัน หากเปรียบเทียบชีวิตเป็นภาพยนตร์ Healthspan ก็คือช่วงเวลาที่ตัวเอกยังคงโลดแล่นและทำภารกิจได้อย่างแข็งแกร่งนั่นเอง
Healthspan สำคัญกว่าการมีอายุยืนจริงหรือไม่ ?
การมี Healthspan ที่ยาวนานส่งผลบวกในทุกมิติ ซึ่งที่สามารถเห็นได้อย่างชัดเจน มีดังนี้
● ลดระยะเวลาการเจ็บป่วยในช่วงบั้นปลายชีวิต โดยมีเป้าหมายคือการเจ็บป่วยให้น้อยที่สุดและสั้นที่สุดก่อนเสียชีวิต
● ลดภาระค่าใช้จ่ายด้านสุขภาพ ด้วยการไม่ต้องรักษาโรคเรื้อรังระยะยาว ช่วยประหยัดเงินในกระเป๋าได้มหาศาล
● เพิ่มคุณภาพชีวิตทั้งร่างกายและจิตใจ เมื่อร่างกายเคลื่อนไหวได้ สุขภาพจิตก็จะดีตามไปด้วย เพราะเรายังรู้สึกมีคุณค่าและพึ่งพาตัวเองได้
Healthspan เชื่อมโยงกับแนวคิด Longevity อย่างไร ?
Longevity หรือการมีอายุยืนยาวในเชิงสุขภาพสมัยใหม่ ไม่ได้เน้นที่การทำสถิติว่าใครจะมีอายุมากกว่ากัน แต่เน้นที่การทำให้ Healthspan ใกล้เคียงกับ Lifespan มากที่สุด หมายความว่าถ้าเราจะมีอายุถึง 90 ปี เราก็ควรที่จะเดินเหินได้อย่างแข็งแรงและมีความจำที่ดี เป็นต้น
Longevity คืออะไร ? ในเชิงสุขภาพสมัยใหม่
Longevity ไม่ใช่แค่ Anti-aging
หลายคนเข้าใจผิดว่า Longevity คือการชะลอวัย (Anti-aging) เพื่อความสวยงามภายนอก แต่ในความเป็นจริง Longevity คือวิทยาศาสตร์ของการป้องกัน เป็นการปรับเปลี่ยนวิถีชีวิตเพื่อป้องกันการเกิดโรคก่อนที่จะเริ่มต้นขึ้น และการรักษาความเสื่อมของเซลล์ในระดับลึก
เสาหลักของ Longevity
การจะทำให้มีอายุยืนอย่างมีคุณภาพต้องอาศัย 5 เสาหลักสำคัญ คือ
● โภชนาการที่สมดุล เน้นสารอาหารที่ช่วยลดการอักเสบในร่างกาย
● การออกกำลังกาย โดยเฉพาะเวตเทรนนิง (Weight Training) ซึ่งจำเป็นมากต่อการรักษามวลกล้ามเนื้อในวัยชรา
● การนอนหลับที่มีคุณภาพ ร่างกายซ่อมแซมส่วนที่สึกหรอและกำจัดของเสียในสมองขณะหลับ
● การจัดการความเครียด ความเครียดเรื้อรังคือตัวการทำลายเซลล์ที่รวดเร็วที่สุด
● การตรวจสุขภาพเชิงป้องกัน ตรวจเพื่อหาความเสี่ยงก่อนที่จะแสดงอาการ
วิธีเพิ่ม Healthspan ให้ยืนยาวอย่างมีคุณภาพ
หากต้องการเป็นคนหนึ่งที่มี Healthspan และ Lifespan ควรมีเป้าหมายหลักในการดูแลตัวเอง โดยสิ่งที่สามารถเริ่มทำได้ทันทีมีดังนี้
ควบคุมโรคเมตาบอลิกตั้งแต่เนิ่น ๆ
ไม่ว่าจะเป็น โรคเบาหวาน โรคความดันโลหิตสูง และโรคไขมันในเลือดสูง คือเพชฌฆาตเงียบที่ตัดทอน Healthspan ของเรา การตรวจระดับน้ำตาลและไขมันอย่างสม่ำเสมอยังจะช่วยลดความเสี่ยงของโรคเหล่านี้ได้
รักษามวลกล้ามเนื้อ
เมื่ออายุมากขึ้น มวลกล้ามเนื้อจะลดลงโดยธรรมชาติ การออกกำลังกายแบบแรงต้าน หรือเวตเทรนนิง อย่างน้อย 2-3 ครั้งต่อสัปดาห์ ควบคู่กับการรับประทานโปรตีนให้เพียงพอ จะช่วยให้ยังคงเดินเหินได้สะดวกและป้องกันการหกล้มเมื่อเข้าสู่วัยชรา
ดูแลสมองและสุขภาพจิต
การนอนหลับให้ครบ 7-9 ชั่วโมง เป็นเรื่องที่ต่อรองไม่ได้สำหรับคนที่อยากมี Healthspan ยาวนาน นอกจากนี้ ยังควรหมั่นฝึกสมาธิหรือทำกิจกรรมที่กระตุ้นการทำงานของสมอง เพื่อป้องกันโรคอัลไซเมอร์
วางแผนสุขภาพระยะยาว
การตรวจสุขภาพประจำปีไม่ใช่เรื่องเสียเวลา แต่คือการตรวจสอบสถานะของร่างกาย เพื่อป้องกันก่อนจะป่วยรุนแรง การรู้เท่าทันความเสี่ยงทำให้เราปรับแผนการใช้ชีวิตได้ทันท่วงที
คงเข้าใจแล้วว่า Lifespan คือจำนวนปีทั้งหมดที่เรามีชีวิตอยู่ตั้งแต่เกิดจนเสียชีวิต ส่วน Healthspan คือช่วงเวลาของชีวิตที่เรายังแข็งแรง สามารถใช้ชีวิตได้อย่างอิสระโดยไม่เจ็บป่วยเรื้อรังรุนแรง ดังนั้น เป้าหมายด้านสุขภาพที่แท้จริงไม่ใช่เพียงการยืดอายุให้ยาวขึ้นเท่านั้น แต่ควรเพิ่มช่วงเวลาที่มีคุณภาพและสร้างความแข็งแรงของร่างกายควบคู่กันไปด้วย
วางแผนระยะยาวเพื่อคุณภาพชีวิตที่ดี ทั้งในวันนี้และอนาคต
แต่การดูแล Healthspan ไม่ได้จบแค่การกินดีหรือออกกำลังกายเท่านั้น แต่ยังหมายรวมถึงการวางแผนสุขภาพในระยะยาว ทั้งการป้องกันโรคและการบริหารความเสี่ยงด้านค่าใช้จ่ายทางการแพทย์ หากจำเป็นต้อง เข้ารับการรักษาในอนาคต
เพื่อความมั่นใจว่าคุณจะได้รับการดูแลหากต้องเจ็บป่วย สามารถเลือกทำประกันสุขภาพที่ครอบคลุมค่ารักษาพยาบาลตามเงื่อนไขของกรมกรมธรรม์ พร้อมกับได้วางแผนความมั่นคงให้กับครอบครัวด้วยการทำประกันชีวิต จาก พรูเด็นเชียล ประกันชีวิต เพราะ Longevity ที่แท้จริง ไม่ใช่แค่มีชีวิตที่ยืนยาว แต่คือการมีชีวิตที่มั่นคง แข็งแรง และพร้อมในทุกช่วงวัย
สนใจซื้อประกันออนไลน์กับพรูเด็นเชียล ประกันชีวิต คลิกเลย
หมายเหตุ
● ความคุ้มครองขึ้นอยู่กับแผนประกันภัยที่เลือก
● เงื่อนไขความคุ้มครองเป็นไปตามที่กรมธรรม์กำหนด
● ผู้ซื้อควรทำความเข้าใจรายละเอียดความคุ้มครองและเงื่อนไขก่อนตัดสินใจทำประกันภัยทุกครั้ง
ข้อมูลอ้างอิง